>خانه کمال الملک

خانه کمال الملک

مسجد آقا بزرگ

مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ مسجد آقا بزرگ

اين مسجد يكي از زيباترين مساجد ايران و بدون شك در زمره  بهترين آثار معماري اسلامي به شمار مي رود. معماري خاص این بنا كه در دوره قاجاريه ساخته شده است همسازي كاملي با اقليم كاشان دارد و طرح و نقشه بسيار جالب توجه آن با فرم معماري گودال باغچه و تفكيك مسجد و مدرسه در طبقات مختلف آن همراه با فضاسازي های خلاقانه و نماهایي زیبا و منظم و رفیع و با شكوه جلوه خاصي را ايجاد نموده كه در مساجد ديگر كمتر نظير آن را مي بينيم. نكته قابل توجه ديگري  كه در ساختمان مسجد آقابزرگ ديده مي شود اصرار در بكار بردن آجر خالص در نماها و نشان دادن حجم و تناسبات اصلي بنا مي باشد و اين موضوع ايجاد يك نوع خلوص و بي آلايشي خاص نموده است.

بنيان گذار اين بناي عظيم حاج محمد تقي خانبان بوده كه آن را جهت نماز جماعت و محل درس و بحث داماد خود حاج ملا مهدي نراقي دوم ملقب به آقا بزرگ بنا نهاده است. مسجد داراي سر در زيبايي است كه سقف آن با مقرنس و نقاشي تزئين شده است و ديوارهاي جلو خان ورودي مسجد از كتيبه بالاي سر در تا كف تخت گاههاي طرفين درگاه با كاشيهاي هفت رنگ پوشيده و زينت داده شده اند. سپس كرياس وسيع هشت ضلعي قرار دارد كه از آن كاملاً به حياط و گنبدخانه مسجد ديد داشته و سقف آن را با آجر و كاشي معقلی طاقبندي نموده اند. در طرفين هشتي دو دالان مسقف عريض دسترسي به صحن و سراي مسجد و مدرسه را ميسر مي سازند.

صحن وسيع مسجد به صورت گودال باغچه و در دو طبقه ساخته شده است. طبقه تحتاني كه همتراز با حوض و باغچه ها است، اختصاص به مدرسه داشته و در سه طرف آن دوازده حجره با راهروهاي جداگانه همراه با يك مدرس بزرگتر از حجرات در وسط اضلاع و چند انبار در گوشه ها ساخته شده است. در سمت شمال آن سرداب بزرگ مدرسه قرار داشته و بر روي آن و در ترازي حدوداً يك متر بالاتر از سطح حياط گودال باغچه، يكي از سه شبستان مسجد با طاق چشمه هاي متعدد و زيبا احداث شده است. اين شبستان ظاهراً چندين سال پيش از ساخت مسجد و مدرسه بنا شده و تركيب فعلي مسجد در حقيقت حاصل گسترش آن است.

 سطح حياط طبقه همكف بنا تقريباً همتراز معابر مجاور مسجد بوده و در چهار گوشه آن پلكان هايي براي دسترسي به طبقه پائين و حجرات مدرسه تعبيه شده است. حياط در دو طرف طول شرقي و غربي داراي راهرو يا شارم هاي وسيعي است كه بام حجرات مدرسه بوده و بدنه هاي آن نيز در هر طرف با پنج صفه نما سازي شده اند. پشت بغلهاي صفه ها با تزئينات معقلي آجر و كاشي تزئين يافته است.

بناي گنبد و همچنين ايوان مرتفع جلو آن داراي دو پوشش آجري است و بر دو گوشواره هاي ايوان مرتفع جلو آن دو گلدسته با پوششي از كاشي معرق ساخته شده است. نماي اصلي مسجد  در ضلع جنوبي حياط قراردارد و در اين قسمت ايوان وسیعی با كاشيكاري هاي متنوع و زيبا در جلو و مقصوره و گنبد خانه با گنبد دو پوسته آجري حجيم و مرتفع كه بر روي هشت جرز قطور قرار گرفته در عقب و يازده چشمه و رواق در اطراف آن استقرار دارند كه مجموعه شبستان باز و تابستاني اين بناي عظيم را تشكيل ميدهند. اين قسمت از بنا (شبستان تابستاني) از سه طرف به هواي آزاد منتهي شده و شكوه و زيبايي خاص و حالتي منحصر به فرد به بنا بخشيده است. بناي اوليه گنبد خانه و شبستان تابستاني از چهار جانب باز بوده ولي بعدها در سمت غربي آن شبستان وسيعي بنا شده كه سابقاً بوسيله سه درگاه بزرگ با پنجره چوبي مشبك و ارسي به محوطه گنبد خانه مربوط بوده است. در پشت گنبدخانه حياط برف انداز كوچكي قرار دارد كه در قسمت تحتاني آن فضاهای جنبی و خدماتی چون حوضخانه، آبريزگاه، آب انبار و چاه آب ساخته شده اند.

در اين مسجد كتيبه هاي فراواني وجود دارند كه حاوی اطلاعاتی در مورد ساخت بنا و تاریخ آن نیز می باشند. از جمله :

- كتيبه های موجود در محراب شبستان تابستاني که سال ١٢٦٤ هجری قمری را نشان می دهند و نام باني مسجد « رضوان مآب فخرالحاج محمد تقي بن مرحوم محمد حسن نراقي » نیز در آن آورده شده است.

- كتيبه گچي هشت ضلعي مقصوره و زيرگنبد كه به خط ثلث گچبري شده و روي آن سوره فتح و در آخر آن هم « كتبه اسدا... ١٢٦٤ » نوشته شده است.

- كتيبه كاشي ايوان جلو گنبد كه مشتمل بر سوره نبأ است و مرثيه هفت بند محتشم كاشاني بوده و در وسط آن هم نگاشته شده : عمل كاتب الحروف محمد حسن ١٢٦٣.

- در داخل هشتي ورودي بنا نيز آيات قرآن به تاريخ ١٢٦٦ هجري قمري نوشته شده اند.

- در سر در مسجد فرمان محمد شاه قاجار درباره بخشيدن ماليات قصابي و دباغي كاشان به تاريخ محرم الحرام ١٢٥٦ نصب شده است.

و كتيبه كاشيکاری سر در شامل قصيده ماده تاريخ و نام باني آن كه سال ١٢٤٨ هجری قمری را نشان می دهد.

امکانات

تورها

نظرات کاربران

تاکنون نظری ثبت نشده است

ارسال نظر

Captcha
کاشان.خیابان ملاحبیب الله شریف(دروازه اصفهان)جنب تالار مهتاب .کوچه شهید الله پرست .داخل کوچه سمت راست